Mỗi lần nghe tiếng con ho xù xụ, đặc biệt là giữa đêm khuya thanh vắng, có phải lòng mẹ lại thắt lại? Cả nhà gần như thức trắng, nhìn con mệt mỏi, khó chịu, lồng ngực rung lên từng hồi mà chỉ ước giá như mình có thể ho thay con được. Cơn ho kéo dài còn khiến bé ăn kém, bỏ bú, mới tăng được vài lạng đã vội sụt cân, nhìn con gầy đi mà xót ruột.
Chắc hẳn rất nhiều cha mẹ đều chung một nỗi trăn trở: “Trẻ bị ho nên ăn gì và kiêng gì để mau khỏi?”. Thực tế, đôi khi chỉ một thay đổi nhỏ trong bữa ăn hằng ngày cũng có thể tạo ra sự khác biệt lớn, giúp con dễ chịu hơn và ngủ sâu giấc hơn. Bài viết này sẽ cùng cha mẹ điểm mặt 3 nhóm thực phẩm tưởng chừng vô hại nhưng lại khiến cơn ho của trẻ nặng và dai dẳng hơn, dựa trên những khuyến nghị khoa học từ dược sĩ Ngọc Minh.
Hiểu đúng về cơn ho: Không phải lúc nào cũng là kẻ thù
Trước hết, cha mẹ cần hiểu rằng ho không phải là một bệnh, mà là một triệu chứng. Về bản chất, ho là phản xạ tự vệ có lợi của cơ thể, giúp tống dị vật, đờm nhớt và các tác nhân gây viêm ra khỏi đường thở, từ đó bảo vệ phổi của trẻ.
Tuy nhiên, khi ho quá nhiều và kéo dài, phản xạ này lại trở thành gánh nặng khiến bé mệt mỏi, bỏ ăn, ngủ không yên giấc. Dù nguyên nhân gây ho là do dị ứng hay nhiễm trùng (virus, vi khuẩn), thì chế độ ăn uống vẫn đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc hỗ trợ điều trị, giúp làm dịu cổ họng và tăng cường sức đề kháng cho trẻ.
Điểm mặt 3 nhóm thực phẩm cần “cách ly” khỏi thực đơn của trẻ khi bị ho
Có những loại đồ ăn, thức uống quen thuộc hằng ngày nhưng lại vô tình trở thành tác nhân khiến tình trạng ho của trẻ nặng hơn. Cha mẹ cần đặc biệt lưu ý 3 nhóm thực phẩm sau.
1. Kẻ phá rối hệ miễn dịch: Đồ ngọt và nước uống nhiều đường
Các thực phẩm chứa nhiều đường tinh luyện như bánh kẹo, sô-cô-la, nước ngọt có gas, trà sữa hay nước trái cây đóng chai đều không hề thân thiện với hệ miễn dịch của trẻ, đặc biệt là khi bé đang ốm.
Theo phân tích của dược sĩ Ngọc Minh, đường có thể làm giảm khả năng hoạt động của bạch cầu – những “chiến binh” giúp cơ thể tiêu diệt virus và vi khuẩn. Sau khi trẻ tiêu thụ một lượng đường lớn, khả năng “ăn vi khuẩn” của bạch cầu có thể giảm rõ rệt trong nhiều giờ liền. Điều này khiến cơ thể trẻ yếu thế hơn trước tác nhân gây bệnh, làm cơn ho kéo dài và lâu khỏi hơn.
Chưa kể, đồ ngọt công nghiệp thường là năng lượng rỗng, gần như không cung cấp vitamin và khoáng chất cần thiết. Chúng còn gây cảm giác no giả, khiến trẻ chán cơm, bỏ cháo – trong khi đây mới là nguồn dinh dưỡng quan trọng để cơ thể hồi phục.
👉 Thay vì bánh kẹo, mẹ nên cho trẻ ăn trái cây tươi hoặc uống nước ấm để làm dịu cổ họng và hạn chế thèm ngọt.
2. “Thêm lửa vào đường thở”: Thực phẩm kích hoạt Histamine
Histamine là một chất trung gian gây dị ứng trong cơ thể, có thể làm tăng tiết dịch nhầy, gây nghẹt mũi, chảy mũi và co thắt đường thở. Với những trẻ có cơ địa dị ứng, việc tiêu thụ các thực phẩm giàu Histamine hoặc kích thích giải phóng Histamine chẳng khác nào đổ thêm dầu vào lửa, khiến cơn ho khò khè, nghẹt mũi trở nên nặng hơn.
Cha mẹ nên tạm thời hạn chế các thực phẩm sau trong giai đoạn trẻ bị ho:
- Đồ lên men, muối chua: dưa cải, cà muối, kim chi, nước mắm đậm, phô mai ủ lâu.
- Hải sản: tôm, cua, mực; các loại cá biển như cá ngừ, cá thu, cá mòi.
- Một số trái cây dễ gây phản ứng: dứa, chuối chín, đu đủ, xoài, dâu tây, trái cây sấy khô. Một số trẻ nhạy cảm cũng có thể bị ngứa họng khi ăn trái cây họ cam quýt.
- Một số loại rau: cà chua, rau bina (rau chân vịt), cà tím.
- Các loại hạt dễ gây dị ứng: đậu phộng, hạt điều, óc chó.
- Đồ chế biến sẵn: xúc xích, lạp xưởng, thịt xông khói, đồ hộp.
⚠️ Không phải trẻ nào cũng phản ứng với các thực phẩm này. Tuy nhiên, với những trẻ có tiền sử dị ứng hoặc ho khò khè kéo dài, việc hạn chế tạm thời là rất cần thiết.
3. Khiến đờm đặc quánh hơn: Đồ ăn nhanh và đồ chiên rán
Gà rán, khoai tây chiên, pizza… tuy hấp dẫn nhưng lại là “kẻ thù” của trẻ khi đang ho.
Nhóm thực phẩm này có hai tác động tiêu cực chính:
- Làm đờm trở nên đặc và dính hơn, khiến trẻ khó ho khạc ra ngoài.
- Gây kích ứng cổ họng, do thức ăn cứng, giòn cọ xát vào niêm mạc đang viêm, khiến trẻ ho nhiều hơn sau khi ăn.
Ngoài ra, cơ thể còn phải tiêu tốn rất nhiều năng lượng để tiêu hóa đồ ăn nhiều dầu mỡ, thay vì dành nguồn lực cho hệ miễn dịch chống lại bệnh.
👉 Khi trẻ ho, cha mẹ nên ưu tiên món luộc, hấp, hầm mềm, dễ tiêu hóa và không làm đờm đặc lại.
Vậy trẻ bị ho nên ăn gì để nhanh hồi phục?
Sau khi đã biết những thực phẩm cần tránh, cha mẹ nên bổ sung những “đồng minh” sau để hỗ trợ con nhanh khỏi ho:
1. Thức ăn mềm, ấm, dễ nuốt
Cháo, súp không chỉ cung cấp dinh dưỡng mà còn giúp bổ sung nước, làm loãng đờm và dịu cổ họng. Cháo thịt băm cà rốt, súp gà ấm là lựa chọn rất phù hợp.
2. Đủ đạm và rau củ giàu vitamin
Chất đạm (thịt, cá, trứng) giúp cơ thể sửa chữa tổn thương. Các loại rau củ giàu vitamin A, C như bí đỏ, cà rốt, súp lơ giúp tăng cường sức đề kháng cho niêm mạc hô hấp.
3. Trái cây tươi giàu vitamin C
Cam, quýt, bưởi, kiwi, ổi… giúp hỗ trợ miễn dịch. Tuy nhiên, nếu thấy trẻ ho nhiều hơn sau khi ăn trái cây chua, mẹ nên chuyển sang táo, lê hoặc ổi.
4. Uống đủ nước ấm
Nước ấm giúp làm loãng dịch nhầy, giảm cảm giác ngứa rát cổ họng và hạn chế cơn ho về đêm.
5. Một số bài thuốc dân gian lành tính (trẻ trên 1 tuổi)
Lê hấp đường phèn, quất hấp mật ong, húng chanh hấp đường phèn có thể hỗ trợ giảm ho nhẹ. Đây chỉ là biện pháp hỗ trợ, không thay thế thuốc điều trị.
Lời kết: Chăm con cần kiên nhẫn, yêu thương và khoa học
Ho là triệu chứng thường gặp ở trẻ nhỏ, nhưng sẽ không còn là “cơn ác mộng” nếu cha mẹ hiểu đúng và chăm sóc con một cách khoa học. Việc điều chỉnh chế độ ăn uống, hạn chế đồ ngọt, đồ chiên rán và tăng cường cháo súp, rau củ, trái cây… có thể tạo ra sự khác biệt rõ rệt, giúp trẻ giảm ho, ngủ ngon và nhanh hồi phục.
👉 Ngay hôm nay, cha mẹ sẽ thử thay đổi nhỏ nào trong bữa ăn để giúp con dễ chịu hơn?
Để lại một bình luận