Táo bón ở bà bầu là một tình trạng rất thường gặp trong thai kỳ nhưng lại dễ bị xem nhẹ. Nhiều mẹ bầu cho rằng táo bón chỉ là rối loạn tiêu hóa nhẹ, không đáng lo ngại. Tuy nhiên, trên thực tế, nếu kéo dài và không xử lý đúng cách, táo bón có thể ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe của cả mẹ và thai nhi.
Theo thống kê, khoảng 50% phụ nữ mang thai gặp phải tình trạng táo bón ở một hoặc nhiều giai đoạn của thai kỳ, nhưng phần lớn không biết cách điều trị và phòng ngừa an toàn.
Với vai trò là dược sĩ, tôi sẽ giúp bạn hiểu rõ:
-
Táo bón ở bà bầu có nguy hiểm không
-
Nguyên nhân gây táo bón khi mang thai
-
Và cách điều trị, phòng tránh hiệu quả – an toàn cho mẹ và bé
1. Táo bón ở bà bầu có nguy hiểm không?
Táo bón ở bà bầu không trực tiếp đe dọa tính mạng, nhưng tuyệt đối không nên chủ quan.
Nếu kéo dài, táo bón có thể:
-
Làm giảm nghiêm trọng chất lượng cuộc sống
-
Gây đau bụng, đầy hơi, chán ăn, buồn nôn
-
Làm tăng nguy cơ trĩ, nứt kẽ hậu môn, sa trực tràng
Đặc biệt, với phụ nữ mang thai, táo bón còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ hơn:
-
Rặn mạnh khi đi vệ sinh có thể làm tăng áp lực ổ bụng, góp phần gây dọa sảy thai hoặc sinh non
-
Các chất độc trong phân như phenol, amoniac, indol… nếu tồn đọng lâu trong ruột có thể bị hấp thu ngược vào cơ thể
-
Mẹ bầu dễ rơi vào trạng thái căng thẳng, cáu gắt, stress
-
Thai nhi có nguy cơ suy dinh dưỡng, giảm sức đề kháng
👉 Vì vậy, táo bón ở bà bầu cần được quan tâm và xử lý sớm, không nên chịu đựng kéo dài.
2. Nguyên nhân gây táo bón ở bà bầu
Để điều trị hiệu quả, cần hiểu rõ nguyên nhân gốc rễ. Táo bón ở bà bầu thường xuất phát từ nhiều yếu tố kết hợp:
🔹 Thay đổi nội tiết tố khi mang thai
Hormone progesterone tăng cao làm giãn cơ trơn, bao gồm cả cơ ruột. Hậu quả là:
-
Nhu động ruột giảm
-
Thức ăn di chuyển chậm hơn
-
Dễ gây táo bón
🔹 Tử cung và thai nhi chèn ép đường tiêu hóa
Khi thai lớn dần:
-
Tử cung chèn ép ruột
-
Không gian ổ bụng bị thu hẹp
-
Phân di chuyển khó khăn hơn
🔹 Mất nước do ốm nghén
Trong 3 tháng đầu, nhiều mẹ bầu:
-
Buồn nôn, nôn nhiều
-
Ăn uống kém
-
Dễ bị thiếu nước, làm phân khô cứng
🔹 Ít vận động
Khi mang thai, đặc biệt giai đoạn cuối:
-
Bụng nặng
-
Chân sưng, mỏi
→ Mẹ bầu thường lười vận động, làm giảm nhu động ruột
🔹 Bổ sung sắt và canxi
Sắt và canxi rất cần thiết cho thai nhi, nhưng:
-
Dùng liều cao
-
Hoặc không kết hợp chế độ ăn phù hợp
→ dễ gây táo bón
🔹 Các nguyên nhân khác
-
Lạm dụng thuốc nhuận tràng
-
Đái tháo đường thai kỳ, suy giáp
-
Nhịn đi vệ sinh
-
Ăn quá nhiều nhưng tiêu hóa kém
3. Cách điều trị và phòng táo bón ở bà bầu hiệu quả, an toàn
Theo góc nhìn của dược sĩ, điều trị táo bón cho bà bầu cần ưu tiên biện pháp tự nhiên, hạn chế dùng thuốc.
✅ Uống đủ nước
-
Mỗi ngày nên uống 2,5 – 3 lít nước
-
Chia đều trong ngày
-
Giúp làm mềm phân và dễ đi ngoài hơn
✅ Bổ sung chất xơ hợp lý
-
Ăn nhiều rau xanh, trái cây chín
-
Tăng lượng chất xơ từ từ, tránh đầy hơi
✅ Bổ sung probiotic và prebiotic
-
Giúp cân bằng hệ vi sinh đường ruột
-
Hỗ trợ quá trình tiêu hóa và lên men ở ruột già
✅ Vận động nhẹ nhàng
-
Đi bộ
-
Yoga bầu
-
Bơi nhẹ
→ giúp kích thích nhu động ruột
✅ Thay đổi tư thế khi đi vệ sinh
-
Nghiêng người về phía trước
-
Chống khuỷu tay lên đầu gối
→ giúp phân đi ra dễ dàng hơn
✅ Tập thói quen đi vệ sinh đúng giờ
-
Không nhịn khi buồn đi
-
Giúp ruột hình thành phản xạ tự nhiên
⚠️ Lưu ý về thuốc
-
Không tự ý dùng thuốc nhuận tràng
-
Không lạm dụng thuốc thụt, thuốc kích thích ruột
-
Chỉ sử dụng theo chỉ định của bác sĩ
❌ Nên hạn chế khi đang táo bón
-
Thực phẩm quá giàu canxi như phô mai
-
Một số loại ngũ cốc tinh chế
-
Thực phẩm nhiều hạt khó tiêu
4. Lời khuyên từ Dược sĩ Ngọc Minh
Táo bón là vấn đề rất thường gặp trong thai kỳ, nhưng hoàn toàn có thể kiểm soát được nếu mẹ bầu hiểu đúng và xử lý sớm.
Đừng ngại chia sẻ tình trạng của mình với nhân viên y tế. Việc thăm khám và tư vấn đúng cách sẽ giúp:
-
Mẹ khỏe mạnh hơn
-
Thai nhi phát triển tốt hơn
-
Tránh được nhiều biến chứng không mong muốn
👉 Nếu táo bón kéo dài, đau nhiều, ra máu khi đi vệ sinh, mẹ bầu cần đi khám sớm để được hướng dẫn phù hợp và an toàn.
Để lại một bình luận