Thiếu sắt ở trẻ nhỏ là tình trạng rất phổ biến nhưng nhiều cha mẹ lại phát hiện quá muộn. Bé có thể chậm tăng cân, hay quấy khóc, biếng ăn, xanh xao hoặc giảm khả năng tập trung chỉ vì thiếu vi chất này. Vậy bổ sung sắt cho bé trong bao lâu là đủ? Bổ sung như thế nào để hấp thu tốt và an toàn? Bài viết dưới góc nhìn của Dược sĩ Đại Minh sẽ giúp cha mẹ hiểu rõ và áp dụng đúng.
VÌ SAO TRẺ NHỎ DỄ THIẾU SẮT?
Sắt là khoáng chất quan trọng giúp tạo hemoglobin – thành phần vận chuyển oxy trong máu. Khi thiếu sắt, cơ thể bé không đủ oxy để nuôi dưỡng não bộ và các cơ quan.
Những nhóm trẻ có nguy cơ thiếu sắt cao gồm:
- Trẻ sinh non, nhẹ cân
- Trẻ bú mẹ hoàn toàn trên 6 tháng nhưng không bổ sung sắt
- Trẻ biếng ăn, ăn ít thịt cá
- Trẻ tăng trưởng nhanh
- Trẻ hay mắc bệnh đường ruột, hấp thu kém
DẤU HIỆU BÉ CÓ THỂ ĐANG THIẾU SẮT
Cha mẹ nên chú ý nếu bé có các biểu hiện:
- Da xanh xao, niêm mạc nhợt
- Bé hay mệt, lười vận động
- Biếng ăn kéo dài
- Hay cáu gắt, khó ngủ
- Chậm tăng cân
- Giảm tập trung, chậm phát triển nhận thức
- Tóc khô, móng tay dễ gãy
Tuy nhiên, để biết chính xác bé có thiếu sắt hay không, nên đưa trẻ đi khám và làm xét nghiệm máu.
BỔ SUNG SẮT CHO BÉ TRONG BAO LÂU?
Đây là câu hỏi nhiều cha mẹ quan tâm nhất.
Thông thường, thời gian bổ sung sắt cho bé sẽ kéo dài từ 2 – 3 tháng hoặc lâu hơn tùy mức độ thiếu sắt.
Trường hợp thiếu sắt nhẹ
Nếu bé chỉ thiếu sắt nhẹ hoặc có nguy cơ thiếu sắt, thời gian bổ sung thường khoảng:
- 1 – 2 tháng
- Kết hợp điều chỉnh chế độ ăn
Trường hợp thiếu máu thiếu sắt
Nếu bé đã bị thiếu máu do thiếu sắt, thời gian bổ sung thường:
- Tối thiểu 3 tháng
- Có thể kéo dài 4 – 6 tháng để phục hồi kho dự trữ sắt
Nhiều cha mẹ thấy bé ăn ngon hơn là dừng thuốc quá sớm. Điều này khiến bé rất dễ thiếu sắt trở lại.
BỔ SUNG SẮT CHO BÉ NHƯ THẾ NÀO ĐÚNG CÁCH?
1. Chọn đúng dạng sắt phù hợp với trẻ
Hiện nay có nhiều dạng:
- Sắt nước
- Sắt nhỏ giọt
- Sắt hữu cơ
- Sắt ion
Với trẻ nhỏ, sắt hữu cơ thường dễ hấp thu và ít gây táo bón hơn.
2. Uống sắt vào thời điểm phù hợp
Thời điểm hấp thu sắt tốt nhất:
- Trước ăn 1 giờ
- Hoặc sau ăn 2 giờ
Nếu bé dễ kích ứng dạ dày, có thể uống sau ăn nhẹ.
3. Kết hợp vitamin C để tăng hấp thu
Vitamin C giúp cơ thể hấp thu sắt tốt hơn.
Cha mẹ có thể cho bé dùng cùng:
- Cam
- Quýt
- Dâu tây
- Kiwi
4. Tránh dùng chung với sữa
Canxi trong sữa làm giảm hấp thu sắt.
Không nên cho bé uống sắt cùng lúc với:
- Sữa
- Phô mai
- Canxi
Nên cách nhau ít nhất 2 giờ.
NHỮNG THỰC PHẨM GIÀU SẮT CHO BÉ
Ngoài sản phẩm bổ sung, cha mẹ cần tăng cường thực phẩm giàu sắt trong bữa ăn:
Sắt từ động vật (hấp thu tốt hơn)
- Thịt bò
- Gan động vật
- Thịt gà
- Cá hồi
- Lòng đỏ trứng
Sắt từ thực vật
- Rau bina
- Đậu đỏ
- Yến mạch
- Hạt bí
- Bông cải xanh
BỔ SUNG SẮT CHO BÉ BAO LÂU THÌ CÓ HIỆU QUẢ?
Thông thường:
- Sau 1 – 2 tuần: bé có thể ăn ngon hơn
- Sau 1 tháng: cải thiện tình trạng xanh xao
- Sau 2 – 3 tháng: chỉ số máu cải thiện rõ
Tuy nhiên, hiệu quả còn phụ thuộc vào:
- Mức độ thiếu sắt
- Khả năng hấp thu
- Chế độ ăn uống
- Loại sắt sử dụng
TÁC DỤNG PHỤ KHI BỔ SUNG SẮT CHO TRẺ
Một số bé có thể gặp:
- Táo bón
- Phân đen
- Buồn nôn nhẹ
- Đầy bụng
Đây là tình trạng khá thường gặp. Nếu bé khó chịu nhiều, cha mẹ nên trao đổi với bác sĩ hoặc dược sĩ để đổi dạng sắt phù hợp hơn.
KHI NÀO CẦN ĐƯA BÉ ĐI KHÁM?
Nên đưa trẻ đi khám nếu:
- Bé xanh xao kéo dài
- Chậm tăng cân
- Uống sắt nhưng không cải thiện
- Bé mệt nhiều, thở nhanh
- Có dấu hiệu rối loạn tiêu hóa kéo dài
Không nên tự ý bổ sung sắt kéo dài mà không có hướng dẫn chuyên môn.
LỜI KHUYÊN TỪ DƯỢC SĨ ĐẠI MINH
Bổ sung sắt cho bé không chỉ là uống thuốc bao lâu mà quan trọng hơn là bổ sung đúng cách và đúng nhu cầu. Cha mẹ đừng tự ý dùng liều cao hoặc ngưng quá sớm khi thấy bé đỡ hơn.
Hãy kết hợp:
- Chế độ ăn giàu sắt
- Vitamin C
- Theo dõi cân nặng và tình trạng của bé
- Tái khám đúng hẹn nếu có chỉ định
Một em bé đủ sắt sẽ có nền tảng phát triển thể chất và trí não tốt hơn trong những năm đầu đời.
Nếu cha mẹ đang băn khoăn lựa chọn loại sắt phù hợp cho bé, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc dược sĩ để được hướng dẫn chính xác nhất.
Để lại một bình luận